De afgelopen jaren is er steeds meer discussie over wat de beste manier is om passief een mandje aandelen aan te houden. In het algemeen lijkt het er op dat de meeste beleggers enthousiaster worden over trackers maar dan is er nog altijd veel discussie over hoeveel gewicht per aandeel mee te geven in de portefeuille. De discussie is dan of om de aandelen conform hun marktkapitalisatie te wegen of hun gewichten gelijkmatig te verdelen.
Marktgewogen indices meer liquiditeit
Het grote voordeel van marktgewogen indices is de doorgaans hogere liquiditeit waardoor beleggers sneller in- en uit kunnen stappen. Maar of dit voordeel van de marktgewogen indices opweegt tegen de voordelen van de gelijkgewogen indices is nog maar de vraag. Veel research stelt dat een hogere liquiditeit lang niet altijd een pré voor beleggers is. De hoofdreden hiervoor is dat marktgewogen indices doorgaans extreme onder- en overwegingen hebben. Dit zorgt dan weer voor een fors hogere volatiliteit en dus een hoger risico (ook al belegt de tracker in veel verschillende onderliggende waarden).
Kritiek op marktgewogen indices
 Matthijs Aler, directeur Ohpen |
De kritiek op de marktgewogen indices is aanzienlijk en ook grotendeels te rechtvaardigen. Zo bestaat de marktgewogen MSCI Europese obligatie-index voor ruim 40% uit Spaanse leningen.
“Dus ook al zou je als belegger baat kunnen hebben van de doorgaans betere liquiditeit van de onderliggende waarden die stevig in de marktgewogen indices zitten dan moet je als belegger nog steeds op de blaren zitten” aldus Matthijs Aler van Ophen in een gesprek met Analist. Een andere doorn in het oog van Aler is het feit dat de meeste beleggers de risico’s van securities lending niet goed inschatten.
”Het kan zeker zijn dat een fonds dat haar onderliggende waarden uitleent een hoger rendement zou kunnen opleveren (er wordt immers verdiend aan het uitlenen van de aandelen) maar de risico’s hiervan zeker navenant” zo meent Aler. Hij pleit daarom ook sterk voor het vermijden van securities lending voor beleggingsfondsen omdat de extra risico’s hiervan niet gecompenseerd worden voor de eindbelegger.
Gelijkgewogen beleggen
Het aanpassen van de gewichten naar rato van een bedrijfseconomische belang (Fundamental Indexation van Research Affiliates) heeft veel aan populariteit gewonnen. Daarnaast is er ook nog de stroming die als het ware een hybride vorm tussen beiden is: het gelijkwegen van de aandelen in de portefeuille. Dit zorgt er deels voor dat de bedrijven met grote marktkapitalisaties (lees van wie hun koers al behoorlijk gestegen is) relatief minder wegen dan bij een marktgewogen index. Zo weegt het aandeel Royal Dutch Shell zeer zwaar in de AEX-index terwijl hetzelfde aandeel bij een index op basis van gelijke wegingen een veel lagere weging heeft. “Kleinere aandelen hebben doorgaans meer winstpotentieel en die worden bij een marktgewogen index onderwogen”, zo geeft Aler aan. “Natuurlijk hebben de kleinere bedrijven ook meer risico’s maar door passief gespreid te beleggen wordt dit risico grotendeels ondervangen” aldus Aler.
De bovenstaande grafiek toont de verschillen tussen kapitaalsgewogen MSCI (rood) en in het blauw de gelijkgewogen MSCI-index.
“Door de aandelenportefeuille maar slechts één maal per jaar te herbalanceren, zodat overal een gelijk percentage in zit, zijn de transactiekosten een stuk lager dan bij actieve fondsen” aldus Aler. Ophen doet deze herbalancering in november om zodoende zo min mogelijk ruis te hebben van de herwegingen van de klassieke indices (doorgaans in april). Verder biedt Ophen haar fondsen direct via de site aan zonder extra overhead met tussenschakels. De site van Ophen biedt tevens een vermogensplanner om te zien wat per belegger de meest optimale asset allocatie is op basis van zijn vereiste rendement en gewenste looptijd.
Het onderstaande staafdiagram toont de rendementen van de verschillende beleggingsmandjes (blauw MSCI World gelijkgewogen, rood MSCI World Small cap minus de large caps en in het groen de MSCI World value aandelen minus de groei-aandelen. Te zien is dat in de meeste perioden de gelijkgewogen mandjes vaker een positief rendement behaalden.
