Energiemonitor ACM: Tariefswijziging variabele contracten per 1 juli goed moment om tarieven te vergelijken

De tarieven van aangeboden energiecontracten zijn deze maand redelijk stabiel gebleven. De tarieven van vaste contracten zijn wel ca. 13% hoger dan vóór de oorlog in Iran. Dat blijkt uit de Energiemonitor van de ACM. Omdat leveranciers de tarieven van variabele contracten traditioneel vaak twee keer per jaar aanpassen – op 1 januari en op 1 juli – zijn de tarieven van veel variabele contracten nog niet gestegen. Klanten die per 1 juli te maken krijgen met een hoger tarief zijn hierover inmiddels door hun energieleverancier geïnformeerd. De ACM wijst deze klanten er op dat het kan lonen om dit gewijzigde tarief te vergelijken met het aanbod van andere leveranciers.

Uit de Energiemonitor blijkt ook dat er is ruime keuze voor consumenten, met bijna 30 leveranciers die vaste contracten aanbieden en ruim 30 leveranciers die variabele of dynamische contracten aanbieden.

Aantal afgesloten vaste en dynamische contracten blijft groeien

Direct na het begin van de oorlog in Iran zijn veel consumenten overgestapt naar een vast contract. Waar het afgelopen jaar de netto groei van het aantal vast contracten maandelijks circa 25.000 bedroeg, was dit in maart 110.000 en in april 40.000. Deze overstap ging niet ten koste van het aantal dynamische contracten. Dat aantal steeg in maart netto met 17.000 en in april met 23.000, in lijn met de gestage groei die de ACM al langere tijd waarneemt. De overstap naar vaste contracten is dus vrijwel volledig afkomstig van consumenten die daarvoor een variabel contract hadden.

Volatiele prijzen op groothandelsmarkten

De afgelopen weken kenmerkten zich door aanzienlijke prijsvolatiliteit op de gasmarkt. De TTF-prijs bewoog zich tussen circa €42/MWh en €52/MWh en noteert momenteel rond €51/MWh. Op de elektriciteitsmarkt bedroeg de gemiddelde day-aheadprijs in mei €95/MWh, aanzienlijk hoger dan in mei 2025 toen deze gemiddeld €64/MWh bedroeg. Minder opwek van zonnepanelen vanwege het relatief lage aantal zonuren was hier een belangrijke oorzaak voor. Op 28 mei werd een prijspiek van circa €440/MWh geregistreerd. Dit werd veroorzaakt door een Heißflaute: warm weer met hoge vraag naar koeling, weinig windenergie en terugvallende zonnestroom. Deze ontwikkelingen laten zien dat zonnepanelen inmiddels een belangrijke rol hebben ingenomen in het energiesysteem. Steeds meer leveranciers berekenen terugleverkosten per kWh Uit eerder onderzoek van de ACM bleek dat energieleveranciers de terugleverkosten voor huishoudens met zonnepanelen op allerlei verschillende manieren doorberekenen aan hun klanten. Hierdoor is het voor klanten vaak niet duidelijk waar ze voor betalen en is het moeilijk contracten met elkaar te vergelijken. De ACM heeft er daarom voor gepleit dat energieleveranciers terugleverkosten per hoeveelheid teruggeleverde stroom (kWh) in rekening brengen. De ACM ziet nu dat steeds meer energieleveranciers er voor kiezen terugleverkosten op deze manier in rekening te brengen. De ACM roept leveranciers die dit nog niet doen op dit voorbeeld te volgen. Vulgraad gasopslagen De Europese verplichting schrijft voor dat de Nederlandse gasvoorraden aan het begin van het verwarmingsseizoen voor 74% gevuld moeten zijn. De vulgraad van de Nederlandse gasopslagen bedraagt momenteel circa 19%. Dat is historisch laag voor dit moment in het jaar. Vorig jaar was de vulgraad op dit moment nog circa 40%. Ook op Europees niveau blijft het vullen van de gasopslagen achter bij vorig jaar. De Europese gasopslagen zijn momenteel voor circa 43% gevuld, tegenover 52% in dezelfde periode een jaar geleden.

Uit de Energiemonitor van de ACM blijkt dat er nog steeds veel LNG naar Nederland aangevoerd wordt. Ook is er de afgelopen 2 weken een versnelling te zien in het vullen van de gasopslagen. Omdat het voor marktpartijen nu niet rendabel is om gasopslagen te vullen worden de gasopslagen in opdracht van het ministerie van EZK gevuld door EBN. EBN ontvangt hiervoor een subsidie. Het vullen van de gasopslagen en een stabiele toevoer van LNG naar Nederland zijn belangrijk voor de leveringszekerheid, maar bieden geen garantie op een betaalbare energierekening. Als de oorlog in Iran aanhoudt zullen de prijzen voor aardgas de komende tijd naar verwachting wel verder oplopen, en kan betaalbaarheid van aardgas een groter probleem worden voor huishoudens en bedrijven.

Beduidend hogere tarieven

De ACM houdt toezicht op de tarieven van energieleveranciers en kijkt daarbij onder andere naar prijsverschillen tussen leveranciers. Uit de Monitor Consumentenmarkt Energie blijkt dat tarieven van bepaalde contracten deze maand beduidend hoger zijn dan vergelijkbare contracten van andere leveranciers.

- Leverancier - Type contract
- Ventum - Variabel elektriciteit
- Kikker - Dynamisch elektriciteit
- Energyhouse - Variabel elektriciteit

Uit de Monitor blijkt verder dat een aantal leveranciers beduidend hogere tarieven rekent voor hun modelcontract. Dit is het geval bij Tibber, EP Commodities, Vrij op Naam, Nieuwe Stroom en Easy Energy. Modelcontracten zijn standaardcontracten die alle leveranciers verplicht moeten aanbieden. Het feit dat het tarief van het modelcontract beduidend hoger is, zegt niets over de tarieven van de andere contracten die deze leveranciers aanbieden.