Beleggings-BV of box 3 met € 400.000 belegd: de rekensom voor een slecht, matig en sterk beursjaar

Wie een paar ton belegd heeft, hoort hem vroeg of laat: de rekensom die van box 3 naar een beleggings-BV wijst. Privé betaal je 36% belasting over een fictief rendement van 6%, in een BV 19% vennootschapsbelasting over wat je echt verdient. Dat lijkt een makkelijke keuze.

Die rekensom slaat drie dingen over. In box 3 mag je je werkelijke rendement opgeven als dat lager uitvalt dan het fictieve. Geld in een BV is pas echt van jou na een tweede heffing in box 2. En een BV heeft vaste kosten, ook in een jaar waarin de beurs daalt. Hieronder reken ik het door voor een belegger met € 400.000 in ETF's, met de regels van 2026, voor drie soorten beursjaren.

Wat box 3 je in 2026 kost

Box 3 rekent dit jaar met een fictief rendement van 6% op beleggingen. Daarover betaal je 36%, na aftrek van het heffingsvrij vermogen van € 59.357 (€ 118.714 met een fiscale partner). Voor een alleenstaande met € 400.000 aan beleggingen is dat € 340.643 × 6% × 36% = € 7.358. Elk jaar hetzelfde bedrag, wat de beurs ook doet.

Valt je werkelijke rendement lager uit, dan geef je dat sinds het belastingjaar 2025 op in je gewone aangifte, en rekent de Belastingdienst met het bedrag dat voor jou het gunstigst is. Bij dat werkelijke rendement tellen dividend, rente en alle koersstijgingen en koersdalingen mee, ook als je niets hebt verkocht. Het heffingsvrij vermogen telt dan niet mee. Een negatief rendement wordt op nul gezet en mag je niet met een ander jaar verrekenen.

Het gevolg: privé betaal je nooit meer dan 36% van wat je echt verdiende, en in een sterk jaar een stuk minder.

Wat de BV je kost

In een BV betaal je 19% vennootschapsbelasting over de winst tot € 200.000. Voor ETF-beleggers zit hier een addertje: veel fondsen uit Ierland en Luxemburg moet een BV elk jaar op marktwaarde waarderen. Je betaalt dus ook vennootschapsbelasting over koersstijging die je nog niet hebt verkocht. Bij losse aandelen wordt koerswinst in de BV meestal pas bij verkoop belast.

Wil je het geld privé gebruiken, dan volgt box 2: 24,5% over wat je in een jaar uitkeert tot € 68.843, en 31% daarboven. Samen met de vennootschapsbelasting gaat er dan 38,85% af van elke euro winst. Dat is meer dan de 36% van box 3.

Daar komen vaste kosten bij. Een notaris rekent voor de oprichting grofweg € 750 tot € 1.250. Daarna betaal je elk jaar voor de jaarrekening, de aangifte vennootschapsbelasting en een zakelijke beleggingsrekening. Ik reken met € 1.500 per jaar. Dat is een aanname: een eenvoudige BV kan goedkoper, een portefeuille met veel transacties duurder. De kosten zijn aftrekbaar in de BV.

Het rekenvoorbeeld: € 400.000 in drie beursjaren

Je bent alleenstaand, hebt € 400.000 in ETF's en verder geen spaargeld of schulden in box 3. Laten staan betekent dat het rendement in de BV blijft, uitkeren dat je het in hetzelfde jaar als dividend naar privé haalt.

Slecht jaar (-10%)

Matig jaar (+5%)

Sterk jaar (+15%)

Rendement

-€ 40.000

€ 20.000

€ 60.000

Box 3 privé

€ 0 (werkelijk rendement)

€ 7.200 (werkelijk rendement)

€ 7.358 (fictief rendement)

Netto privé

-€ 40.000

€ 12.800

€ 52.642

Vaste kosten BV

€ 1.500

€ 1.500

€ 1.500

Vennootschapsbelasting

€ 0

€ 3.515

€ 11.115

Netto in de BV (laten staan)

-€ 41.500

€ 14.985

€ 47.385

Box 2 bij uitkeren

geen

€ 3.671

€ 11.609

Netto privé via de BV (uitkeren)

geen

€ 11.314

€ 35.776

Bedragen afgerond op hele euro's, tarieven 2026.

Wat de tabel laat zien

Keer je het rendement uit, dan is privé in alle drie de jaren voordeliger. Dat ligt niet aan de gekozen percentages. Een BV die uitkeert kost 38,85% van de winst, terwijl box 3 dankzij de tegenbewijsregeling nooit meer dan 36% van je echte rendement vraagt.

Laat je het rendement staan, dan wint de BV alleen in het matige jaar, met € 2.185. In het sterke jaar is box 3 juist goedkoop: € 7.358 over € 60.000 rendement is ruim 12%, tegen 19% plus kosten in de BV. In het slechte jaar betaal je privé niets en kost de BV je € 1.500.

Met dezelfde aannames levert een BV met ingehouden winst bij € 400.000 alleen meer op in jaren met een rendement tussen ongeveer 1,8% en 8,1%. Bij € 300.000 is dat venster smaller (2,4% tot 7%), bij € 500.000 breder (1,4% tot 8,7%), omdat de vaste kosten zwaarder of lichter wegen. Of een beleggings-BV voor jou interessant is, hangt dus minder af van de hoogte van je vermogen dan van wat je met het rendement doet.

Twee dingen pleiten wel voor de BV. Het verlies van € 41.500 uit het slechte jaar mag de BV verrekenen met latere winst, wat bij 19% tot € 7.885 aan vennootschapsbelasting scheelt; privé vervalt dat verlies. En wat in de BV blijft, groeit door zonder box 2-heffing. Alleen is dat uitstel en geen afstel: tegenover de € 2.185 uit het matige jaar staat een box 2-claim van € 3.671 die meereist tot je uitkeert.

Wat je inlevert aan flexibiliteit

Geld in de BV is niet meer gewoon van jou. Een verbouwing, de studie van je kinderen of eerder stoppen met werken betaal je uit een dividend, met box 2 erbij. Haal je veel in één jaar op, dan gaat er over alles boven € 68.843 31% af. Ook je eigen inleg terughalen is geen gewone overboeking: dat moet via een formele terugbetaling van kapitaal of agio, en heeft de BV winst opgebouwd, dan kan er alsnog dividendbelasting op vallen.

Lenen bij je eigen BV mag, tegen zakelijke voorwaarden. Maar wat jij en je partner samen boven € 500.000 van je eigen BV lenen, wordt nu al belast in box 2 alsof het dividend is. Volgens het wetsvoorstel dat de Tweede Kamer op 12 november 2026 aannam, daalt die grens vanaf 2027 in vijf stappen naar € 100.000 in 2031. De Eerste Kamer moet daar nog over stemmen.

Box 3 verandert, en dat raakt juist ETF-beleggers

Hetzelfde wetsvoorstel regelt een nieuw box 3, beoogd per 1 januari 2029. Aandelen, ETF's en obligaties worden daarin belast als je verkoopt: koerswinst pas als je die realiseert, dividend en rente wel elk jaar. Zolang de Eerste Kamer niet heeft gestemd, is ook dit een plan en geen wet.

Gaat het door, dan draait een deel van de logica om. Privé betaal je over de koersstijging van je ETF dan pas bij verkoop, terwijl een BV veel ETF's elk jaar op marktwaarde blijft waarderen, zolang die regel voor de BV niet verandert. Een BV die je nu opricht vanwege box 3 van 2026, kan over een paar jaar gebouwd blijken voor een stelsel dat niet meer bestaat. En terug naar privé gaat niet zonder box 2.

Voor wie de BV wel klopt

Blijft over: de belegger die het geld echt lang niet nodig heeft, het rendement in de BV laat staan en later in porties onder de € 68.843 per jaar uitkeert. De DGA die het vermogen al in een holding heeft staan, zodat er geen extra BV en geen extra vaste kosten bij komen. En wie met een veel groter vermogen werkt, waar de vaste kosten nauwelijks meetellen.

Voor een particuliere belegger met € 300.000 tot € 500.000 die af en toe iets wil opnemen, valt de rekensom in 2026 meestal uit in het voordeel van privé. Voorwaarde is wel dat je in tegenvallende jaren ook echt je werkelijke rendement opgeeft.

Eerst je plannen, dan de structuur

Een beleggings-BV is geen belastingtruc maar een keuze voor jaren, met gevolgen voor je opnames, je pensioen en wat je ooit nalaat. Hoeveel van je rendement wil je de komende tien jaar eigenlijk gebruiken? Wie die vraag eerst beantwoordt, ziet vanzelf of een BV past. In de financiële planning van Financial Life Plan worden box 3, een eventuele BV en je toekomstplannen samen doorgerekend, zodat de structuur volgt uit je plannen en niet uit een rekensom van een verjaardag.

Veelgestelde vragen

Moet ik de tegenbewijsregeling zelf aanvragen?

Ja. Vanaf het belastingjaar 2025 geef je je werkelijke rendement op in je aangifte inkomstenbelasting. Heb je vermogen in box 3, dan vraagt de aangifte ernaar en rekent de Belastingdienst daarna met het gunstigste bedrag. Je hebt de waarde van je beleggingen aan het begin en eind van het jaar nodig, je aan- en verkopen en het ontvangen dividend en rente. Aan- en verkoopkosten mag je niet aftrekken.

Maakt het uit of ik ETF's of losse aandelen in de BV heb?

Ja. Veel ETF's uit Ierland en Luxemburg moet een BV jaarlijks op marktwaarde waarderen (artikel 3.29a Wet IB 2001, dat ook voor de vennootschapsbelasting geldt), dus koersstijging wordt elk jaar belast. Losse aandelen mag de BV meestal op kostprijs houden; dan betaal je over koerswinst pas vennootschapsbelasting bij verkoop. Wie lang losse aandelen vasthoudt, is in een BV daardoor beter af dan dit rekenvoorbeeld laat zien.

Wat verandert er als ik een fiscale partner heb?

In box 3 is het heffingsvrij vermogen dan samen € 118.714, dus in een sterk jaar betaal je over € 400.000 € 6.076 in plaats van € 7.358. In box 2 mogen fiscale partners de uitkeringen onderling verdelen, zodat samen € 137.686 per jaar in het tarief van 24,5% valt. Per saldo wint de BV met ingehouden winst dan minder vaak: bij € 400.000 alleen in jaren met een rendement tussen ongeveer 1,8% en 6,4%.

Kan ik later van mijn BV af als box 3 verandert?

Ja, door de BV op te heffen. De uitkering bij opheffen geldt als verkoop van je aandelen: over alles boven je inleg betaal je box 2, in één jaar grotendeels tegen 31%. Daarnaast zijn er kosten voor de afwikkeling. Wil je die rekening klein houden, keer dan in de jaren ervoor in porties dividend uit, zodat je telkens in het tarief van 24,5% blijft.

Dit artikel is algemene informatie en geen persoonlijk financieel advies.

__________________________________________________