Vooral China profiteert van uitspraak Amerikaans Hooggerechtshof

De recente uitspraak van het Amerikaanse Hooggerechtshof die een streep zet door de meeste tariefsverhogingen van Trump, vermindert het effectieve Amerikaanse tariefsniveau tot ongeveer 5%, zo stelt Allianz Trade. Deze ontmanteling van de International Emergency Economic Powers Act (IEEPA) verklaart enkel ongeveer 60 miljard USD aan heffingen ongeldig, evenals de fentanyl-noodtarieven die zijn opgelegd aan China, Mexico en Canada ter waarde van nog eens 40 miljard USD. Hoewel hierdoor het effectieve Amerikaanse tariefpercentage halveert tot ongeveer 5%, blijft de helft van de tarieven van 2025 van kracht via Section 301 (op industriële machines, elektrische apparatuur, enz.) en Section 232 (op staal en aluminium). De kredietverzekeraar heeft berekend wat de consequenties zijn voor de belangrijkste handelspartners. China en andere grote opkomende exporteurs profiteren het meest. De gevolgen voor de EU zijn beperkter.

Volgens Johan Geeroms (Director Risk Underwriting Benelux van Allianz Trade) bedroeg de Amerikaanse tariefstelling voor de EU gemiddeld 13%. “Door de gerechtelijke uitspraak opent zich nu een vork: in het gunstige scenario daalt de gemiddelde tariefsimpact voor de EU naar circa 10% (een verlichting van ongeveer 3 procentpunt), maar in het ongunstige scenario kan de druk juist oplopen naar circa 17%, dus 4 procentpunt erbij."

Het kan twee kanten op

Geeroms doelt met de vork aan de ene kant op de effecten van de gerechtelijke uitspraak maar aan de andere kant dreigt Trump Section 122 in te zetten. Section 122 is een soort noodrem waarmee Trump economie-brede of sectorspecifieke tariefsverhogingen (tot maximaal 15%) kan doorvoeren voor een beperkte periode van maximaal 150 dagen. Wil hij die maatregel langer laten doorlopen, dan is toestemming van het Congres nodig. Geeroms: “In de huidige omstandigheden is het zeer de vraag tot welke besluit het Congres zal komen.”

In Europa heeft de Amerikaanse koerswijziging tot onmiddellijke actie geleid: het Europees Parlement besloot maandag om de ratificatie van het tariefsakkoord met de VS voorlopig op te schorten. Hiermee draait het parlement de Europese belofte terug om de resterende tarieven op Amerikaanse industriële goederen naar nul procent te brengen. Ook vraagt de Europese Commissie expliciet om eerst over een nieuwe deal te onderhandelen, nu de politieke en juridische ondergrond onder het oorspronkelijke akkoord is weggevallen.

In een breder perspectief is volgens Geeroms de tariefverlaging geconcentreerd bij grote opkomende exporteurs, waaronder Indonesië (-18 procentpunt), Brazilië (-17 procentpunt), China (-15 procentpunt) en Vietnam (-15 procentpunt), Zuid-Afrika, Turkije en India. De grootste winnaars op het gebied van tarieven onder een Section 122-regime met sectorvrijstellingen bevinden zich eveneens onder de opkomende exporteurs met een hoge blootstelling, aangevoerd door Brazilië (-17 procentpunt) en China. Ontwikkelde markten zien daarentegen een beperktere verlichting (EU en VK -3 procentpunt en Japan -1 procentpunt), terwijl een handvol partners zoals Saoedi-Arabië en Mexico te maken krijgt met marginale tariefverhogingen (+2 procentpunt).

Handelsonzekerheid

Geeroms: “Voor bedrijven betekent de huidige commotie opnieuw grote handelsonzekerheid waarvan niemand weet hoe lang het gaat duren. Dit gaat ongetwijfeld weer de bevoorradingsketens verstoren. We denken dat versnelde voorraadvorming zich zal voordoen bij onder meer autofabrikanten, producenten van huishoudapparatuur, detailhandel en de chemiesector.” Geeroms wijst erop dat staal en aluminium buiten de gerechtelijke uitspraak vallen. “Heffingen hiervoor zijn opgelegd onder Section 232 van de Amerikaanse Trade Expansion Act van 1962”. Deze wet staat de president toe onbeperkte tarieven te heffen op producten die de nationale veiligheid zouden bedreigen.

Gevolgen voor de VS