De laatste weken wordt er weer veel gescholden vermogensbeheerders en beleggingsfondsen. Toch zijn beleggingsfondsen het beste product voor vermogensopbouw.
Natuurlijk is de kritiek op beleggingsfondsen meestal terecht. De kwaliteit en prestaties zijn in veel gevallen niet goed, terwijl het huidige distributiemodel tot hoge kosten leidt. De communicatie en vooral de governance kan stukken beter. En er zijn veel te veel beleggingsmogelijkheden die niet onderscheidend zijn of juist zo trendy dat ze geen lang leven beschoren zijn.
Perfect zijn beleggingsfondsen dus niet, maar voor aandelenbeleggingen zijn ze de aangewezen beleggingsmogelijkheden voor de meeste particulieren. Rechtstreeks beleggen in aandelen is mogelijk, maar het is zeer tijdrovend om een goed gespreide portefeuille samen te stellen. Individuele aandelen in een niet gespreide portefeuille zijn voor beleggers te risicovol: je kan tot 100% van je inleg kwijt raken zonder kans op herstel. Dat is een groter risico dan op de meest risicovolle fondsbelegging.
Ten opzichte van sparen hebben conventionele beleggingsfondsen ook voordelen. Sparen is in Nederland veilig, maar niet boven de 100 000 euro bij één bank. Om over achtergestelde deposito’s maar te zwijgen. Bij een beleggingsfonds is je vermogen afgezonderd bij een bewaarder en bij calamiteiten blijft de portefeuille ter beschikking van beleggers, ook bij hogere bedragen. Een vergelijkbaar voordeel geldt ten opzichte van obligaties, notes, certificaten en optieconstructies. Het tegenpartijrisico of kredietrisico bij beleggingsfondsen is niet altijd per definitie afwezig, maar bij lange na niet zo groot.
Ook hedge fondsen blijken niet de ultieme gedroomde oplossing voor beleggers. Met de strategieën die deze fondsen hanteren (heel divers) is niet per se iets mis, hoewel meestal risicovoller dan het lijkt. Maar een partnerschap op een exotische bestemming biedt beleggers niet zelden geen enkele bescherming en wie de kosten van beleggingsfondsen al hoog vindt, hoeft niet eens meer te kijken naar extra-orbitant geprijsde hedge funds.
Toezicht is ook een voordeel van beleggingsfondsen. U moet zich daarbij niet voorstellen dat toezichthouders meekijken met de beslissingen van beheerders, maar men kijkt of regels nageleefd worden en dat de organisatie achter het fonds op orde is.
De flexibiliteit in het beleid samen met de solide opzet van beleggingsfondsen maakt dat ze al bijna een eeuw een belangrijke manier zijn om beleggers te laten participeren in ontwikkelingen op financiële markten (ook indexfondsen) en het inschattingsvermogen van professionele beheerders (actief beheerde fondsen). We zijn helemaal niet tegen aandelen, opties, opties en andere constructies, maar misschien zijn fondsen wel de beste beleggingsproducten.
Freddy van Mulligen is hoofd research van Morningstar Nederland. Hij waardeert uw commentaar, maar kan geen specifieke adviezen over fondsen of portefeuilles geven. Auteurs kunt u bereiken via de Analisten feedback.