Standard Life maakt zich zorgen over Zweden

Zweden is momenteel het brandpunt in de discussie over het monetair beleid, stelt James McCann, econoom bij Standard Life Investments. Lars Svensson, oud-gouverneur van de Riksbank, vindt dat het beleid veel te krap is geweest. Daardoor is het prille herstel van 2010 in de kiem gesmoord en dreigt er deflatie. Dezelfde kritiek uit Nobelprijswinnaar Paul Krugman, hij noemt het Zweedse monetair beleid ‚sadomonetarisme’.

Broos fundament

In 2010 veerde de Zweedse economie op, maar achteraf gezien bleek het fundament eronder broos te zijn. Zodra de centrale bank een krapper beleid invoerde zonk het consumentenvertrouwen weg en stokten de investeringen. De centrale bank lijkt te haastig te zijn geweest met het invoeren van een krapper beleid. De rentetarieven liepen te vroeg op. Het beleid had een ongekende weerslag op de valuta, die 16% in waarde steeg en de exportpositie uitholde.

Verkeerde koers

Beleidsfouten zijn inherent aan het nemen van beslissingen in onzekere tijden. Pijnpunt is de vasthoudendheid van de Riksbank aan de foute koers. Zweden kampt met erg lage inflatie, deels het gevolg van de stijging van de Zweedse kroon, maar er spelen meer krachten. De economie vertraagt sinds 2010. Huishoudens en bedrijven lijken te rekenen op een langdurige lage inflatie. Het land is kwetsbaar om bij een economische schok in deflatie weg te zakken.

Om de inflatiedoelstelling van 2% te halen en de reservecapaciteit in de economie te benutten moet de Riksbank direct het beleid verruimen, verder pleit McCann voor een renteverlaging tot 0,25%. Ook moet de centrale bank helder aangeven dat de rente voor een aanzienlijke periode laag wordt gehouden. Eventueel kan het leentjebuur spelen bij de Fed en bepaalde drempelwaarden aangeven waaraan voldaan moet worden voordat de rente verhoogd wordt. Heeft dit allemaal geen gevolg, dan rest nog een programma van kwantitatieve verruiming.

Andere landen kijken met interesse naar de ontwikkelingen in Zweden, als voorbeeld hoe de spanning op kan lopen voordat er ingrijpender maatregelen genomen worden.