Energiemonitor ACM: einde salderingsregeling goed moment om energiecontract te controleren

Het einde van de salderingsregeling per 1 januari 2027 heeft flinke financiële gevolgen voor huishoudens met zonnepanelen. Daarom raadt de Autoriteit Consument en Markt (ACM) huishoudens met zonnepanelen aan goed te controleren of hun huidige energiecontract nog passend is. Vanaf deze maand is in Energiemonitor van de ACM te zien hoe hoog de terugleverkosten zijn bij verschillende leveranciers. Hieruit blijkt dat er flinke verschillen zijn tussen de verschillende contracten en leveranciers en dat goed vergelijken dus kan lonen.

Uit de Energiemonitor van de ACM blijkt dat de terugleverkosten eind vorig jaar zijn gestabiliseerd en licht zijn gedaald. Dit komt omdat leveranciers een steeds groter deel van de kosten voor zonnestroom alleen in rekening brachten bij klanten met zonnepanelen. Omdat leveranciers sinds 2025 alle kosten voor zonnestroom alleen aan deze groep klanten doorberekenen, zijn de kosten sindsdien gestabiliseerd.

Met het einde van de salderingsregeling kunnen huishoudens de zonnestroom die zij terugleveren niet meer wegstrepen tegen de stroom die zij van het net afnemen. Huishoudens met zonnepanelen betalen vanaf 1 januari 2027 dus het volledige tarief (inclusief energiebelasting) voor alle stroom die zij afnemen van het net. Voor de zonnestroom die teruggeleverd wordt aan het net ontvangen huishoudens een terugleververgoeding van hun leverancier. Deze terugleververgoeding is meestal lager dan het levertarief. De wetgever heeft bepaald dat de terugleververgoeding tot en met 31 december 2029 minimaal 50% van het kale leveringstarief moet bedragen.

De ACM verwacht dat de terugleverkosten na 1 januari 2027 zullen dalen, omdat energieleveranciers dan geen kosten meer maken voor de salderingsregeling. Leveranciers blijven nog wel andere kosten maken voor huishoudens met zonnepanelen, bijvoorbeeld de extra kosten om het net in balans te houden als er onverwacht meer of minder zonnestroom wordt opgewekt.

Groei aantal thuisbatterijen

Het wegvallen van de salderingsregeling kan een thuisbatterij voor sommige huishoudens interessanter maken. Zij kunnen zelf opgewekte stroom opslaan en later gebruiken, in plaats van deze tegen een lagere vergoeding terug te leveren. Het aantal thuisbatterijen is de afgelopen periode fors gestegen. Eind oktober stonden er circa 89.000 thuisbatterijen bij huishoudens en bedrijven geregistreerd bij de netbeheerders. Omdat bijvoorbeeld kleine thuisbatterijen met een stekker niet altijd worden aangemeld is het werkelijke aantal thuisbatterijen waarschijnlijk nog hoger. Ook het totale geregistreerde vermogen groeit sterk. Eind oktober 2026 bedroeg dit vermogen circa 1,1 GW, tegenover 0,3 GW eind oktober 2025. Vooral de grootste categorie thuisbatterijen (>15 kW) draagt bij aan deze groei. Deze categorie vertegenwoordigt slechts 7% van het totale aantal registraties, maar is verantwoordelijk voor circa de helft van het totale geregistreerde vermogen. Dit soort grote ‘thuisbatterijen’ worden bijvoorbeeld gebruikt door bedrijven met een kleine aansluiting die willen uitbreiden of verduurzamen, maar dit niet kunnen vanwege het overvolle stroomnet.

Doe je eigen check

De ACM raadt consumenten die overwegen om een thuisbatterij te kopen aan goed te checken wat het beste past bij de eigen situatie. Of een thuisbatterij loont, hangt onder meer af van de woning, het energieverbruik en het energiecontract. Voordat je overgaat tot aankoop van een thuisbatterij is het daarom verstandig eerst te ontdekken hoeveel energie je gebruikt, waar je op kunt besparen en wat bij jouw woning past.

De ACM ziet dat onbetrouwbare verkopers misbruik maken van de onzekerheid rond het einde van de salderingsregeling. Zij verleiden consumenten met misleidende verkooppraatjes tot dure aankopen, soms thuisbatterijen van meer dan €20.000. Daarom is de ACM op 2 november de campagne 'Stop het gesprek. Start je eigen check.' gestart. De ACM waarschuwt hiermee voor verkopers die mensen onverwacht aan de deur of via de telefoon benaderen en hen onder druk zetten om snel een dure aankoop te doen, zoals een thuisbatterij, warmtepomp of verduurzamingsadvies.

Hoge gasprijs werkt door in elektriciteitsprijs

Het aantal uren met een negatieve elektriciteitsprijs komt in 2026 tot dusver uit op iets meer dan 400. Dit is lager dan in dezelfde periode van 2025 en 2024. Een mogelijke verklaring hiervoor is de toename van het aantal batterijen, waaronder thuisbatterijen. Uit de Energiemonitor van de ACM blijkt ook dat de hoge gasprijs ook doorwerkt in de prijs voor elektriciteit. Als er niet genoeg zonnestroom of windenergie beschikbaar is, is een groot deel van de elektriciteit afkomstig uit gascentrales. De prijs voor elektriciteit op de groothandelsmarkt (day-aheadprijs) kwam in oktober uit op €172/MWh. Dit is hoger dan in september, toen de gemiddelde prijs nog €152/MWh bedroeg, en ruim twee keer zo hoog als in oktober vorig jaar. Omdat steenkolen momenteel goedkoper zijn dan aardgas wordt er meer gebruik gemaakt van kolencentrales. In oktober was CA . 15% van het elektriciteitsverbruik geproduceerd in kolencentrales.

Gasvoorraden en aanvoer LNG

De gasprijs op de groothandelsmarkt was de afgelopen maand zeer volatiel. Op 1 oktober bedroeg de prijs nog €74/MWh. Eind oktober bereikte de prijs een piek van €104/MWh. Op 2 november kondigde Iran aan dat de vredesonderhandelingen doorgingen, waarna de prijs in één dag met circa 10% daalde. Momenteel bedraagt de gasprijs 89/MWh. Op 1 oktober is de nieuwe LNG-tank Gate terminal op de Maasvlakte in gebruik genomen. Omdat deze extra invoercapaciteit ook direct is ingezet bereikte de LNG-aanvoer naar Nederland in oktober een recordniveau. Het volume aan LNG dat bij de Nederlandse LNG-terminals is geïmporteerd, ligt circa 20% hoger dan het vorige record. De vulgraad van de Nederlandse gasopslagen was eind oktober 66%. Hiermee is het door het kabinet vastgestelde vuldoel van 64% dit jaar bereikt. Sinds 1 november wordt er gas onttrokken uit de Nederlandse gasopslagen.

Beduidend hogere tarieven

De ACM houdt toezicht op de tarieven van energieleveranciers. Bij dit toezicht kijkt de ACM onder andere naar prijsverschillen tussen leveranciers en de redenen voor het prijsverschil. Vanaf deze maand kijkt de ACM hierbij ook naar contracten met terugleverkosten voor huishoudens met zonnepanelen. De ACM neemt deze contracten voortaan ook elke maand mee in het overzicht. Uit de Monitor Consumentenmarkt Energie van de ACM blijkt dat tarieven van bepaalde contracten voor huishoudens deze maand beduidend hoger zijn dan vergelijkbare contracten van andere leveranciers.

Leverancier - Type contract
MEGA - Vast Elektriciteit
MEGA - Vast Elektriciteit (inclusief terugleverkosten)
MEGA - Variabel Elektriciteit (inclusief terugleverkosten)
Innova - Vast Elektriciteit (inclusief terugleverkosten)

Uit de Monitor Consumentenmarkt Energie van de ACM blijkt verder dat een aantal leveranciers beduidend hogere tarieven rekent voor hun modelcontract. Dit is het geval bij TTEP, Tibber, Zonopnaam en ANWB. Een modelcontract is een standaardcontract dat op grond van de wet iedere energieleverancier verplicht aan moet bieden, ook leveranciers die uitsluitend dynamische contracten willen aanbieden. Het feit dat het tarief van het modelcontract beduidend hoger is, zegt niets over de tarieven van de andere contracten die deze leveranciers aanbieden.