Veel mkb-bedrijven zijn aangewezen op andere geldverstrekkers nu banken terughoudender zijn. Wie dringend financiering nodig heeft, zou daardoor kunnen uitkomen op een te dure lening die even lucht geeft, maar de financiële problemen verergert. Nu de rente weer oploopt is dat extra risicovol, waarschuwt Dirkjan Takke, directeur van financieringsplatform NLInvesteert. “Blijf kritisch en leen tegen gezonde voorwaarden. Een zeer hoge rente zet een ondernemer verder klem. Andere financieringsvormen kunnen dan vaak aantrekkelijker zijn.”
Oplopende rentes maken het voor mkb-ondernemers extra belangrijk om kritisch te kijken naar hoe zij geld aantrekken voor hun bedrijf. Maar wie snel geld nodig heeft en dat van een bank niet krijgt, kan worden verleid om te lenen tegen een rente die soms tot wel tientallen procenten op kan lopen, waarschuwt Takke. “Of een waarbij leningvoorwaarden een ondernemer verder in de problemen kunnen brengen.”
“Dat je in zo’n situatie meer rente betaalt, is logisch, maar het moet wel verantwoord blijven”, zegt Takke. “Hoge rentelasten kunnen bij een tegenvaller in omzet of kasstroom snel grote gevolgen hebben. Financiering moet groei mogelijk maken, niet alle financiële ruimte uit een onderneming trekken.”
Ook bij kortlopende financiering, bijvoorbeeld voorraadfinanciering, kan een hoge rente slecht uitpakken. “Veelal betaal je rente per maand, waardoor zelfs een kleine vertraging al tot een fors hogere rentelast kan leiden.”
Takke vreest dat meer mkb-bedrijven die dringend krediet nodig hebben, zich gedwongen zullen voelen onhoudbare leningen aan te gaan. De verder oplopende rentestand is voor Takke een reden aan de bel te trekken. “Een ondernemer zou kunnen denken dat er geen andere keuze is, maar een extreem hoge rente zou eigenlijk een alarmsignaal moeten zijn. Moet je echt zo’n lening willen? Ken je de alternatieven voldoende?”
Volgens Takke kan hybride financiering een oplossing zijn. Daarbij schuift een bank toch aan tafel, omdat investeerders een deel van de lening – doorgaans het risicovoller deel – voor hun rekening willen nemen. “Ja, die investeerders vragen een bij dat risico passende hogere rentevergoeding, maar doordat de bank een deel van de financiering verstrekt tegen een bancaire rente, blijft de gemiddelde rente over de hele financiering toch aantrekkelijk voor ondernemers.”
Een andere mogelijkheid is aandelenkapitaal; de ondernemer trekt kapitaal aan door een deel van zijn bedrijf te verkopen aan investeerders. Takke: “De beste oplossing is niet altijd een lening, zeker niet als die alleen tegen een zeer hoge rente mogelijk is. Een slimme financieringsoplossing neemt de hele kapitaalstructuur mee in de analyse: eigen vermogen en vreemd vermogen en bancaire en achtergestelde mogelijkheden.”
Hoewel aandelenkapitaal betekent dat een ondernemer een deel van zijn onderneming deelt met een investeerder, creëert het tegelijkertijd financiële ruimte zonder rente- en aflossingsdruk, stelt Takke. “Hierdoor ontstaat meer ruimte om te investeren in groei, innovatie en overnames. Bovendien biedt een sterkere vermogenspositie ook een extra buffer als het economisch even tegenzit.”
Takke verwacht dat financiering steeds vaker een combinatie wordt, met verschillende leen- en aandelenoplossingen. Banken blijven volgens hem een belangrijke bron van relatief goedkoop krediet. Andere financiers en investeerders kunnen dat aanvullen.
“Het Nederlandse mkb heeft niet alleen behoefte aan voldoende financiering, maar vooral aan de juiste kapitaalmix”, zegt Takke. “Er zijn veel kapitaalverstrekkers actief die verschillende oplossingen bieden. Het is aan de ondernemer om daar een gezonde financieringsmix uit te kiezen met voldoende financiële ruimte om duurzaam te groeien.”